Focus op Brussel - Oktober 2026
Brussel in het kort
De maand oktober wordt weer gekenmerkt door een significante stijging van het aantal STEC-meldingen. Die vaststelling moet echter worden genuanceerd: er werden geen ziekenhuisopnames of gevallen van HUS gemeld bij die patiënten. De stijging kan vooral worden verklaard door de verbeterde gevoeligheid van de PCR-tests.
Bovendien gaat de periode waarin mensen terugkomen van vakantie, net als elk jaar, samen met infecties die vaak te maken hebben met de hygiënische omstandigheden in de reisbestemming: hepatitis A, shigellose, legionellose en tyfus.
Daarnaast is het westnijlvirus opgedoken: de eerste twee gemelde gevallen in het Brussels Gewest zijn gemeld. We herinneren eraan dat de activiteitsperiode van de gewone steekmug, die de ziekte verspreidt, eind oktober voorbij zou moeten zijn. Waakzaamheid blijft dus geboden, vooral bij ouderen en kwetsbare personen. Het is aanbevolen muskietennetten te gebruiken, ’s nachts de ramen te sluiten, een insectenwerend middel te smeren en bedekkende kleren te dragen als u na zonsondergang naar buiten gaat.
Shigellose krijgt de zilveren medaille in oktober
Deze maand staat shigellose op de tweede plaats in de ranglijst van het aantal meldingen, net achter STEC, met elf meldingen (waarvan vier bevestigde en zeven vermoedelijke). Die acute darminfectie verdient extra aandacht, want het ziektebeeld is de afgelopen jaren sterk veranderd.
De hoogst besmettelijke ziekte breekt uit na een incubatietijd van één tot zeven dagen, met onder andere koorts, buikpijn en (soms bloederige) diarree. Shigellose wordt meestal in verband gebracht met reizen en houdt in bijna de helft van de gedocumenteerde Europese gevallen nog steeds verband met een verblijf in het buitenland. In Brussel hadden in september 2026 minstens zeven gevallen te maken met een terugkeer van vakantie in het buitenland.
Shigella behoort nu echter ook tot de seksueel overdraagbare aandoeningen. Bij mannen die seks hebben met mannen (MSM) neemt het aantal gevallen toe, en het ECDC waarschuwde in mei 2026 voor de verspreiding van multiresistente en zelfs ultraresistente stammen in Europa. Wanneer een MSM-patiënt acute diarree heeft, is het dus essentieel om aan shigellose te denken en te testen op andere soa’s.
Multiplex-PCR-panels hebben voor een ommekeer gezorgd in laboratoria: ze zijn gevoeliger dan coproculturen en laten toe meer infecties op te sporen. Coproculturen blijven echter onmisbaar om de diagnose te bevestigen en tests op antimicrobiële gevoeligheid uit te voeren.
In de meeste gevallen volstaan vochtinname en tijd. Meestal is er binnen een week een positieve evolutie. Antibiotica worden alleen gebruikt bij ernstige gevallen of wanneer er een risico op besmetting bestaat. Bij gebrek aan een vaccin moet de preventie gefocust zijn op twee punten: goede hygiëne en geen seks hebben tot twee weken na het verdwijnen van de symptomen.
ECDC - Factsheet about shigellosis
20250822_Hygiënemaatregelen.pdf