Wat is schurft?
Schurft is een huidinfectie die wordt veroorzaakt door een microscopisch kleine parasiet genaamd sarcoptes, die behoort tot de familie van de mijten. De parasiet is niet met het blote oog te zien. Hij dringt de huid binnen, graaft er gangetjes en vermenigvuldigt zich. Hij graaft elke dag wat verder en blijft dat verschillende weken doen.
Schurft komt wereldwijd nog steeds voor en ook in België duiken regelmatig gevallen op. Schurft heeft niets te maken met slechte hygiëne en is niet erfelijk. Zonder behandeling geneest schurft niet.
Bij mensen met een verzwakte algemene gezondheid kan schurft een ernstigere vorm aannemen, bekend als overvloedige of hyperkeratotische schurft, die veel besmettelijker is en een intensievere behandeling vereist.
Wat zijn de symptomen?
Schurft veroorzaakt jeuk en huidletsels (gangetjes, puistjes). Er kunnen ook kleine blaasjes (letsels met een bulla) verschijnen en er zijn vaak krabletsels.
De jeuk treedt 2 tot 6 weken na de besmetting op, is vaak 's nachts het hevigst en kan zich over het hele lichaam verspreiden.
De letsels bevinden zich voornamelijk tussen de vingers, aan de polsen, in de plooien (ellebogen, knieën), onder de oksels, rond de navel, rond de heupen, op de borst, geslachtsdelen en voetzolen.
Doorgaans worden de hoofdhuid en het gezicht niet aangetast, behalve bij zuigelingen.
Hoe wordt schurft overgedragen?
Schurft wordt hoofdzakelijk overgedragen door direct en langdurig huidcontact (minstens 15 minuten) met een besmette persoon. Het kan ook worden overgedragen via kleding, lakens, lichamelijk contact bij verzorging of seksuele betrekkingen. Binnen een leefgemeenschap en dicht op elkaar wonen bevordert de verspreiding ervan.
Schurft wordt niet overgedragen door een eenvoudige handdruk of kort contact. De mijt kan niet vliegen of springen. Toch is het aanbevolen om je handen te wassen (met water en zeep) na elk lichamelijk contact met een besmette persoon.
Mensen met schurft zijn lang voor het begin van de symptomen al besmettelijk en kunnen dus onbewust hun omgeving aansteken.
Het is essentieel om de besmette persoon, zijn naasten en de omgeving te behandelen. Doorgaans verdwijnt de besmettelijkheid 24 uur na de behandeling.
Je kan schurft meerdere keren oplopen, omdat het geen immuniteit biedt.
De diagnose wordt gesteld door een arts, eventueel met behulp van een microscoop.
Hoe wordt schurft behandeld?
Schurft geneest niet spontaan; behandeling is noodzakelijk. De behandeling is tweeledig: medicatie voorgeschreven door de arts (crème of tabletten) en maatregelen om de omgeving te ontsmetten (beddengoed, kleding, enz.). De behandeling is effectief als ze nauwkeurig wordt gevolgd. De behandeling met medicatie en de behandeling van de omgeving wordt binnen 24 uur uitgevoerd.
Alle naasten (mensen die in hetzelfde huis wonen en/of een intiem leven delen) moeten samen worden behandeld, zelfs als ze geen symptomen hebben.
Het wordt aanbevolen om na een correct gevolgde behandeling 24 uur te wachten voordat je naar een collectieve plek terugkeert. De terugkeer gebeurt volgens de geldende regels (school, werk, enz.). Als de zieke persoon in een collectiviteit verblijft (rusthuis, instelling voor personen met een handicap, ziekenhuis, enz.), worden meer specifieke maatregelen toegepast door de referentiearts.
Medicamenteuze behandelingen
Er is geen vaccin tegen schurft. De behandeling wordt voorgeschreven door een arts. Die kan bestaan uit zalf die op het lichaam moet worden aangebracht of tabletten die moeten worden ingeslikt. Omdat de medicatie de eitjes niet doodt, moet de behandeling na 7 tot 14 dagen worden herhaald.
De huiduitslag en de jeuk kunnen nog meerdere dagen tot 3 weken aanhouden nadat de eerste behandeling correct werd gevolgd. Het kan helpen om na de behandeling een hydraterende crème aan te brengen.
Over het algemeen is de persoon 24 uur na de behandeling niet meer besmettelijk. Als de jeuk 4 weken na de behandeling blijft aanhouden, is een nieuw bezoek aan de arts aangewezen.
Ontsmettingsmaatregelen
De behandeling van de omgeving moet worden uitgevoerd ten vroegste 8 uur na de start van de behandeling (zalf of tabletten) en moet op hetzelfde moment worden uitgevoerd voor alle personen die onder hetzelfde dak wonen. Bij kamertemperatuur kunnen de parasieten enkele dagen overleven in de omgeving. Dit hangt echter af van de temperatuur en de vochtigheidsgraad.
Was alle textiel dat 3 dagen voor en tot 24 uur na het begin van de behandeling in contact is geweest met de huid van de besmette persoon: kleding, ondergoed, pyjama's, lakens, handdoeken, washandjes, enz. Was op 60°C indien mogelijk. Stop textiel dat niet wasbaar is of niet bestand is tegen een temperatuur van 60°C gedurende 24 uur in de diepvriezer in een hermetisch gesloten plastic zak. Bewaar textiel dat niet kan worden behandeld gedurende 3 dagen apart op kamertemperatuur in een hermetisch gesloten zak.
Denk hierbij aan:
- Kleding: ondergoed, pyjama's, bloesjes/hemden/T-shirts, pulls, broeken, sjaals, mutsen, handschoenen, pantoffels, rokken, enz.
- Beddengoed: lakens, dekbedovertrekken, matrasbeschermers, dekens, donsdekens, kussens, knuffels, enz.
- Badlinnen: handdoeken, washandjes, wasbare make-upverwijderingsdoekjes, badjassen, enz.
- Huishoudlinnen: kussenhoezen, plaids, kleine tapijten, enz.
Stofzuig grondig alle matrassen, zetels, autostoelen, kinderwagens, enz. Grote tapijten kan je oprollen en gedurende 7 dagen in de hoek van een kamer laten staan.
Stoom de onderdelen die niet in de machine passen: ga met een stoomreiniger gedurende 5 seconden over elke zone.
Maak het huis schoon met een gewoon schoonmaakmiddel.
Draag handschoenen bij het leegmaken van de stofzuiger of het vervangen van de stofzuigerzak.
Het gebruik van mijtdodende producten wordt afgeraden en gebeurt enkel op medisch advies.
Neem een douche nadat je al deze maatregelen hebt toegepast en trek andere kleren aan.